Nội dung chính
Lam Kinh – Di tích quốc gia đặc biệt tại Thanh Hóa
Lam Kinh là di tích lịch sử tiêu biểu gắn liền với khởi nghĩa Lam Sơn và triều đại Hậu Lê, nằm ở xã Lam Sơn, tỉnh Thanh Hóa, trải rộng khoảng 200 ha. Đây không chỉ là nơi Lê Lợi dựng cờ khởi nghĩa chống quân Minh mà còn là trung tâm thờ cúng tổ tiên, an nghỉ của các vua Lê và kho tàng kiến trúc độc đáo.
Kiến trúc và các công trình chủ đạo
Trục chính dẫn vào hoàng thành băng qua sông Ngọc, nơi có những tảng đá sỏi tròn và nước trong vắt, tạo nên khung cảnh thơ mộng như trong sách “Hoàng Việt dư địa chí”.
Bộ ba cổng Ngọ Môn với ba gian, các cột đá trung tâm đường kính lên tới 78 cm, dẫn du khách vào khu vực chính điện.
Giếng Ngọc, một trong những giếng cổ lớn nhất Việt Nam, cung cấp nước trong xanh quanh năm; bờ Bắc lát đá và từng thả sen để giữ mát.
Sân rồng và các khu vực chính
Sân rồng (sân chầu) phủ hơn 3 500 m², nối liền Ngọ Môn, chính điện và hai dãy tả vu, hữu vu. Góc sân rồng khắc dòng chữ “Phát huy hào khí Lam Sơn, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa Việt Nam”.
Chính điện và Thái miếu
Những tòa điện được xây dựng bằng gỗ, chạm khắc tỉ mỉ, cột cái có đường kính lên tới 62 cm, tạo nên vẻ uy nghi đặc trưng của kiến trúc Hậu Lê.
Phía sau chính điện, Thái miếu Lam Kinh bao gồm 9 tòa thờ các vua và hoàng hậu nhà Lê; hiện nay 5 tòa đã được phục dựng, là nơi tôn vinh dòng dõi Lê.
Giá trị lịch sử và hoạt động hiện tại
Theo Diễn đàn Di tích Quốc gia, Lam Kinh mỗi năm thu hút gần 300.000 lượt khách. Năm 1962 được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia; năm 2012 được nâng lên Di tích Quốc gia Đặc biệt.
Hai ngày 21‑22 tháng 8 âm lịch, lễ hội Lam Kinh được tổ chức trọng thể, tôn vinh các vị anh hùng Lê Lai và Lê Lợi, đồng thời truyền tải tinh thần “uống nước nhớ nguồn”.
Lam Kinh còn được biết đến với tên Tây Kinh, để phân biệt với Đông Kinh (Thăng Long – Hà Nội). Đây là quê hương của nhà Lê, nơi sinh ra Lê Lợi và khai sinh khởi nghĩa Lam Sơn thế kỷ 15, mở ra thời kỳ Đại Việt độc lập kéo dài gần 360 năm (1428‑1789).
Khám phá Lam Kinh không chỉ là một chuyến du lịch, mà còn là hành trình cảm nhận vẻ đẹp của nền văn hoá và lịch sử Việt Nam.