Nội dung chính
Tôi 81 tuổi, liệt nửa người, và đã phải học cách sống trong viện dưỡng lão – một quyết định mà tôi chưa từng nghĩ tới.
Niềm tin “nuôi con để nhờ cậy” và thực tế tuổi già
Trong suốt bốn thập kỷ, tôi và vợ đã dành cả đời để làm việc, tích lũy tài chính và lo cho con ăn học, mua nhà, lập gia đình. Khi còn trẻ, tôi luôn tin câu nói “nuôi con để nhờ cậy lúc tuổi già”. Nhưng khi mình bước sang tuổi 80, thực tế lại cho thấy câu chuyện không chỉ là có con chăm sóc, mà còn là cách họ chăm sóc.
Con cái không thể đáp ứng nhu cầu 24/7
Con tôi hiện đã ngoài 40‑50 tuổi, vừa phải làm việc, vừa lo cho con cái đang học hành. Họ phải chạy KPI, tăng ca đến tối mịt, trong khi tôi lại phải dựa vào người khác để đi vệ sinh, thay tã và chịu đựng những cơn đau do nằm lâu. Những đêm con trai cáu gắt vì thiếu ngủ, con dâu lặng lẽ lau nước mắt trong bếp – tôi cảm nhận rõ ràng mình đã trở thành một gánh nặng trong gia đình.
Lý do tôi chọn viện dưỡng lão
Chi phí thuê người chăm sóc tại nhà rất cao và không ổn định; người chăm sóc thường nghỉ việc sau vài tháng. Ngược lại, viện dưỡng lão cung cấp y tá 24/7, bác sĩ, và các dịch vụ chuyên nghiệp với mức phí cố định, đủ để lương hưu của tôi chi trả. Điều này giúp tôi không còn là gánh nặng tài chính cho con, đồng thời nhận được sự chăm sóc y tế chuyên môn – từ phòng ngừa loét, phục hồi chức năng đến quản lý thuốc và xử lý các trường hợp khẩn cấp.
Trải nghiệm tại viện và sự thay đổi trong mối quan hệ gia đình
Khi tôi vào viện, tôi gặp những người cùng tuổi, cùng chia sẻ những ký ức về thời bao cấp, những ngày lao động vất vả. Ở đây, tôi không còn lo sợ mình làm phiền ai; không còn phải giấu tiếng ho, không còn cảm giác là “người thừa” trong ngôi nhà của con.
Khi các con đến thăm, họ không còn mệt mỏi như trước. Họ ngồi trò chuyện lâu hơn, kiên nhẫn hơn, và không còn phải vừa thay tã vừa cáu gắt. Nhờ môi trường yên tĩnh, mối quan hệ cha‑con dường như được “cứu vãn” theo một cách hoàn toàn mới.
Bài học và lời khuyên cho các gia đình
Điều khiến tôi đau lòng nhất không phải là việc ở viện, mà là cảm giác bị quyết định thay mà không được hỏi ý kiến. Tôi ước rằng các con sẽ hỏi: “Bố muốn thế nào?” thay vì quyết định thay cho bố. Khi tuổi già không đồng nghĩa với việc mất quyền lựa chọn, chúng ta cần mở đối thoại sớm, tôn trọng nguyện vọng của người cao tuổi và cân nhắc các giải pháp chăm sóc phù hợp.
Trong bối cảnh dân số già hoá nhanh, hơn 40 triệu người cao tuổi ở Trung Quốc đang gặp phải vấn đề tương tự. Việc lựa chọn giữa “ép buộc” và “thỏa thuận” sẽ quyết định chất lượng cuộc sống cuối đời của họ.
Cuối cùng, tôi mong rằng mọi gia đình sẽ bắt đầu cuộc trò chuyện về “cuộc sống cuối đời” sớm hơn, để khi thời điểm đến, người cao tuổi không chỉ được chăm sóc mà còn được tôn trọng quyết định của mình.